Κυριακή, Δεκεμβρίου 31, 2006

Πάλι για το άρθρο 16 ..

Γνωρίζει κάποιος το τι λέει η πρόταση της κυβέρνησης για την αναθεώρηση του άρθρου 16 του Συντάγματος ή πού θα μπορούσε κανείς να τη βρει αυτή την πρόταση;

Όχι ποια είναι η πρόθεση, αλλά πώς ακριβώς διατυπώνεται ...

Κυριακή, Δεκεμβρίου 24, 2006

Διάλογος για την τριτοβάθμια εκπαίδευση...

Εγκαίνια η Μαριέττα, γιαούρτια οι φοιτητές

«Το υπουργείο Παιδείας, ανεξάρτητα απ' όλα, στηρίζει με τις ενέργειες και τις πράξεις του την πραγματική και ουσιαστική αναβάθμιση σε μια εποχή καταλυτικών εξελίξεων στην κοινωνία της γνώσης, που θέλει πανεπιστήμια γνώσης τα οποία θα ανταποκρίνονται στα καλύτερα διεθνή και ευρωπαϊκά κριτήρια, και όχι απλώς μικρά καταστήματα μετάδοσης πληροφοριών».

Αυτό επισήμανε χθες στην Πάτρα η υπουργός Παιδείας Μαριέττα Γιαννάκου και πρόσθεσε:

«Τα πανεπιστήμιά μας είναι σε θέση να παίξουν αυτό τον αναβαθμισμένο ρόλο και το υπουργείο έχει ως ρόλο του να τα στηρίξει. Εντός του 2007 θα παρουσιαστεί ο νέος νόμος για την Τριτοβάθμια Εκπαίδευση, ο οποίος βρίσκεται στο στάδιο της διαμόρφωσης, καθώς καταθέτουν τις προτάσεις τους πολλοί πανεπιστημιακοί από διάφορους πολιτικούς χώρους. Η κυβέρνηση θα δώσει στα πανεπιστήμια της χώρας πλήρη αυτοδιοίκηση με σύστημα κοινωνικής λογοδοσίας».

Η υπουργός Παιδείας θεμελίωσε χθες τις πρώτες κτιριακές εγκαταστάσεις του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου στην περιοχή Περιβόλα Πατρών.

Την «υποδέχτηκαν» με πανό διαμαρτυρίας και συνθήματα φοιτητές και λιγοστοί δάσκαλοι, οι οποίοι συγκεντρώθηκαν μπροστά από την είσοδο της υπό ανέγερση πανεπιστημιούπολης. Οι φοιτητές προσπάθησαν να φτάσουν μέχρι τον χώρο που έγινε η τελετή θεμελίωσης, χωρίς όμως αποτέλεσμα, καθώς παρεμποδίστηκαν από δυνάμεις των ΜΑΤ.

Τότε άρχισαν να φωνάζουν συνθήματα εναντίον της υπουργού και των αστυνομικών δυνάμεων, πετώντας γιαούρτια και αβγά, τα οποία όμως κατέληξαν στο οδόστρωμα. Τελικά, εκπρόσωπος του υπουργείου παρέλαβε το ψήφισμα και συνομίλησε με τους συγκεντρωμένους φοιτητές. Πάντως, τα μέλη του συλλόγου των φοιτητών δεν ήρθαν καθόλου σε επαφή με την υπουργό, η οποία και έφυγε από άλλο δρόμο.

(ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ - 18/12/2006)

Κυριακή, Δεκεμβρίου 17, 2006

Για το άρθο 16 του Συντάγματος

Η συζήτηση για την αναθεώρηση του άρθρου 16 του Συντάγματος, έχει ήδη αρχίσει.

Ας το καταστήσουμε σαφές από την αρχή.
Δεν μιλάμε για αλλαγή σε κάποιο Νόμο του Κράτους.
Μιλάμε για άρθρο του Συντάγματος των Ελλήνων.
Και δεν ξεχνάμε ότι το Σύνταγμα των Ελλήνων στη λεγόμενη ακροτελεύτια διάταξη ρητά λέει:

"
Άρθρo 120

1. To Σύνταγμα αυτό, πoυ ψηφίστηκε από την E' Aναθεωρητική Boυλή των Eλλήνων, υπoγράφεται από τoν Πρόεδρό της, δημoσιεύεται από τoν πρoσωρινό Πρόεδρo της Δημoκρατίας στην Eφημερίδα της Kυβερνήσεως, με διάταγμα πoυ πρoσυπoγράφεται από τo Yπoυργικό Συμβoύλιo και αρχίζει να ισχύει από τις 11 Ioυνίoυ 1975.

2. O σεβασμός στo Σύνταγμα και τoυς νόμoυς πoυ συμφωνoύν με αυτό και η αφoσίωση στην Πατρίδα και τη Δημoκρατία απoτελoύν θεμελιώδη υπoχρέωση όλων των Eλλήνων.

3. O σφετερισμός, με oπoιoνδήπoτε τρόπo, της λαϊκής κυριαρχίας και των εξoυσιών πoυ απoρρέoυν από αυτή διώκεται μόλις απoκατασταθεί η νόμιμη εξoυσία, oπότε αρχίζει και η παραγραφή τoυ εγκλήματoς.

4. H τήρηση τoυ Συντάγματoς επαφίεται στoν πατριωτισμό των Eλλήνων, πoυ δικαιoύνται και υπoχρεoύνται να αντιστέκoνται με κάθε μέσo εναντίoν oπoιoυδήπoτε επιχειρεί να τo καταλύσει με τη βία. "


Τι μας λέει λοιπόν το άρθρο 16 και γιατί χρειάζεται να αναθεωρηθεί;

Προσωπικά, και το λέω εκ προοιμίου, δεν έχω πεισθεί ότι υπάρχει λόγος να αναθεωρηθεί το συγκεκριμένο άρθρο, ή αν υπάρχει λόγος, αυτός δεν μπορεί να έχει σχέση με τα αφορώντα στην τριτοβάθμια εκπαίδευση.

Επειδή όμως μιλάμε για Συνταγματική αναθεώρηση, καλό θα είναι για αρχή να μελετήσουμε το συγκεκριμένο άρθρο, και όσο μας πέφτει λόγος να καταγράψουμε τις απόψεις μας.

(Αν είναι δυνατόν να σημειώνω "όσο μου πέφτει λόγος", όταν, σε περίπτωση που κάποιος θελήσει να το ανατρέψει, ΥΠΟΧΡΕΟΥΜΑΙ να πάρω ακόμα και τα ΟΠΛΑ) !!!

Ιδού λοιπόν τι λέει ακριβώς.

'Αρθρο 16 - (Παιδεία, τέχνη, επιστήμη)

1. H τέχνη και η επιστήμη, η έρευνα και η διδασκαλία είναι ελεύθερες η ανάπτυξη και η προαγωγή τους αποτελεί υποχρέωση του Kράτους. H ακαδημαϊκή ελευθερία και η ελευθερία της διδασκαλίας δεν απαλλάσσουν από το καθήκον της υπακοής στο Σύνταγμα.
2. H παιδεία αποτελεί βασική αποστολή του Kράτους και έχει σκοπό την ηθική, πνευματική, επαγγελματική και φυσική αγωγή των Eλλήνων, την ανάπτυξη της εθνικής και θρησκευτικής συνείδησης και τη διάπλασή τους σε ελεύθερους και υπεύθυνους πολίτες.
3. Tα έτη υποχρεωτικής φοίτησης δεν μπορεί να είναι λιγότερα από εννέα.
4. Όλοι οι Έλληνες έχουν δικαίωμα δωρεάν παιδείας, σε όλες τις βαθμίδες της, στα κρατικά εκπαιδευτήρια. Tο Kράτος ενισχύει τους σπουδαστές που διακρίνονται, καθώς και αυτούς που έχουν ανάγκη από βοήθεια ή ειδική προστασία, ανάλογα με τις ικανότητές τους.
5. H ανώτατη εκπαίδευση παρέχεται αποκλειστικά από ιδρύματα που αποτελούν νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου με πλήρη αυτοδιοίκηση. Tα ιδρύματα αυτά τελούν υπό την εποπτεία του Kράτους, έχουν δικαίωμα να ενισχύονται οικονομικά από αυτό και λειτουργούν σύμφωνα με τους νόμους που αφορούν τους οργανισμούς τους. Συγχώνευση ή κατάτμηση ανώτατων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων μπορεί να γίνει και κατά παρέκκλιση από κάθε αντίθετη διάταξη, όπως νόμος ορίζει.
Eιδικός νόμος ορίζει όσα αφορούν τους φοιτητικούς συλλόγους και τη συμμετοχή των σπουδαστών σ' αυτούς.
6. Oι καθηγητές των ανώτατων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων είναι δημόσιοι λειτουργοί. Tο υπόλοιπο διδακτικό προσωπικό τους επιτελεί επίσης δημόσιο λειτούργημα, με τις προϋποθέσεις που νόμος ορίζει. Tα σχετικά με την κατάσταση όλων αυτών των προσώπων καθορίζονται από τους οργανισμούς των οικείων ιδρυμάτων.
Oι καθηγητές των ανώτατων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων δεν μπορούν να παυθούν προτού λήξει σύμφωνα με το νόμο ο χρόνος υπηρεσίας τους παρά μόνο με τις ουσιαστικές προϋποθέσεις που προβλέπονται στο άρθρο 88 παράγραφος 4 και ύστερα από απόφαση συμβουλίου που αποτελείται κατά πλειοψηφία από ανώτατους δικαστικούς λειτουργούς, όπως νόμος ορίζει.
Nόμος ορίζει το όριο της ηλικίας των καθηγητών των ανώτατων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων? εωσότου εκδοθεί ο νόμος αυτός οι καθηγητές που υπηρετούν αποχωρούν αυτοδικαίως μόλις λήξει το ακαδημαϊκό έτος μέσα στο οποίο συμπληρώνουν το εξηκοστό έβδομο έτος της ηλικίας τους.
7. H επαγγελματική και κάθε άλλη ειδική εκπαίδευση παρέχεται από το Kράτος και με σχολές ανώτερης βαθμίδας για χρονικό διάστημα όχι μεγαλύτερο από τρία χρόνια, όπως προβλέπεται ειδικότερα από το νόμο, που ορίζει και τα επαγγελματικά δικαιώματα όσων αποφοιτούν από τις σχολές αυτές.
8. Nόμος ορίζει τις προϋποθέσεις και τους όρους χορήγησης άδειας για την ίδρυση και λειτουργία εκπαιδευτηρίων που δεν ανήκουν στο Kράτος, τα σχετικά με την εποπτεία που ασκείται πάνω σ' αυτά, καθώς και την υπηρεσιακή κατάσταση του διδακτικού προσωπικού τους.
H σύσταση ανώτατων σχολών από ιδιώτες απαγορεύεται.
9. O αθλητισμός τελεί υπό την προστασία και την ανώτατη εποπτεία του Kράτους.
Tο Kράτος επιχορηγεί και ελέγχει τις ενώσεις των αθλητικών σωματείων κάθε είδους, όπως νόμος ορίζει. Nόμος ορίζει επίσης τη διάθεση των ενισχύσεων που παρέχονται κάθε φορά στις επιχορηγούμενες ενώσεις σύμφωνα με τον προορισμό τους.

Δευτέρα, Δεκεμβρίου 11, 2006

Μεταρρύθμιση και συντεχνίες

Α. ΛΙΑΚΟΣ

Υπάρχει μεγάλη σύγχυση με το άρθρο 16 του Συντάγματος. Γι' αυτό νομίζω ότι πρέπει να είμαστε σαφείς. Η ανώτατη εκπαίδευση δεν μπορεί να είναι μόνο κρατική εξαιτίας του δυναμικού της ρόλου αλλά και της πολυμορφίας που αποκτά και πρόκειται να αποκτήσει στο εγγύς μέλλον, καθώς γίνεται το κύριο και μαζικό πεδίο εκπαίδευσης, κατάρτισης, εξειδίκευσης και προετοιμασίας της κοινωνικής ένταξης των νέων ηλικιών. Το κράτος ούτε μπορεί να προβλέψει αλλά ούτε και να οργανώσει μιας παρόμοιας έκτασης μαζική δραστηριότητα.

Με τους νόμους της αγοράς

Γιατί όμως τόσοι πολλοί έχουν αντίθετη γνώμη; Διότι φοβούνται ότι η Ανώτατη Εκπαίδευση θα ενταχθεί στην κατηγορία των «υπηρεσιών». Θα λειτουργεί με τους κανόνες και την πειθαρχία της παγκοσμιοποιημένης πλέον αγοράς ως μια υπηρεσία παροχής εκπαιδευτικών υπηρεσιών. Δηλαδή άντληση των πόρων της από τον ιδιωτικό τομέα, περιορισμός ως και κατάργηση των κρατικών επιδοτήσεων, σεβασμός των κανόνων ανταγωνισμού, κλείσιμο των μη αποδοτικών μονάδων κλπ. Στους διεθνείς οργανισμούς και σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες η εκπαίδευση χαρακτηρίζεται ήδη ως υπηρεσία, αλλά υπάρχουν ισχυρές αντιστάσεις από τις ακαδημαϊκές κοινότητες και πολλές προσωπικότητες του επιστημονικού χώρου έχουν επιχειρηματολογήσει εναντίον μιας τέτοιας προοπτικής.

Ένα από τα βασικά επιχειρήματα είναι ότι ούτε η αποτελεσματικότητα ούτε η δυναμική ανάπτυξη εξυπηρετείται από τη μετατροπή αυτή και ότι εκφράζει περισσότερο τρέχουσες ιδεολογικές ροπές παρά ρεαλιστικές προσαρμογές. Ο βασικός κίνδυνος, επισημαίνουν πολλοί, είναι ότι με τον τρόπο αυτό θα εξαφανιστεί ο ευρύτερος πολιτισμικός ρόλος της εκπαίδευσης και μαζί του διανοητικές πειθαρχίες όπως οι ανθρωπιστικές ή οι κοινωνικές επιστήμες που δεν βρίσκουν άμεσο οικονομικό αντίκρισμα. Εκφράζεται ο φόβος ότι στον βωμό των ιδεοληψιών ή του πρόσκαιρου οφέλους διακυβεύονται μακροπρόθεσμα ζητήματα που έχουν να κάνουν με τη φιλοσοφία της εκπαίδευσης και τον ρόλο που της αποδόθηκε στο σύγχρονο ευρωπαϊκό μοντέλο κοινωνίας.

Μεταρρύθμιση εδώ και τώρα

Αυτός ο φόβος κυριαρχεί και στην Ελλάδα, απλώς το ζήτημα εδώ είναι ότι στην ιδιωτικοποίηση δεν θα οδηγήσουν οι μεταρρυθμίσεις αλλά οι μη μεταρρυθμίσεις, η ματαίωσή τους. Αν δούμε το ευρωπαϊκό πεδίο της ανώτατης εκπαίδευσης θα διαπιστώσουμε ότι εκεί όπου τα δημόσια πανεπιστήμια είναι ισχυρά, η ιδιωτική τριτοβάθμια εκπαίδευση είναι περιορισμένη ή δρα συμπληρωματικά. Αντίθετα τα ιδιωτικά πανεπιστήμια θάλλουν εκεί όπου η δημόσια εκπαίδευση είναι αποδιοργανωμένη και καθυστερημένη. Στην Ελλάδα επομένως το κύριο πρόβλημα είναι η αναδιοργάνωση της ανώτατης εκπαίδευσης.

Η κυβέρνηση απέτυχε να κάνει τη μεταρρύθμιση. Το γεγονός ότι συνάντησε αντίσταση δείχνει ότι δεν ήταν καλό το σχέδιό της, ότι δεν έπεισε για τις προθέσεις της και για την ικανότητά της, ότι δεν μπόρεσε να συγκροτήσει τις κατάλληλες συμμαχίες. Η αναβολή των μεταρρυθμίσεων του δημόσιου πανεπιστημίου και η πρόταξη της αναθεώρησης του άρθρου 16 δυστυχώς επιβεβαιώνει τις χειρότερες υποψίες ότι δεν ενδιαφέρεται για τη δημόσια εκπαίδευση, επομένως ότι θα την αφήσει στην τύχη της να καταρρεύσει και ότι εκείνο που την ενδιαφέρει είναι η ιδιωτική και μάλιστα χωρίς όρους και κανονισμούς. Δυστυχώς στην πορεία αυτή ρυμουλκήθηκε και το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Η απλόχερη παραχώρηση της δυνατότητας στην κυβέρνηση να αναθεωρήσει το άρθρο 16 με απλή πλειοψηφία, χωρίς να απαιτηθεί ένας νόμος διασφάλισης της ποιότητας και των κριτηρίων της πανεπιστημιακής εκπαίδευσης, ήταν τεράστιο λάθος. Το ΠαΣοΚ απέτυχε να παρουσιάσει έναν πειστικό λόγο μεταρρύθμισης με σαφείς στόχους και οριοθετημένες κατευθύνσεις.

Οι μόνες υπεύθυνες στάσεις που καταγράφηκαν είναι εκείνες οι οποίες εκφράστηκαν μέσα από τις πανεπιστημιακές κινήσεις μεταρρύθμισης. Ως τώρα έχουν καταγραφεί τρεις και έχουν καταθέσει προτάσεις λιγότερο ή περισσότερο λεπτομερείς. Είναι επείγον τώρα αυτή η συμφωνία να καταγραφεί με συγκεκριμένο τρόπο και να αποτελέσει τη βάση ενός πανεπιστημιακού μετώπου που θα πάρει τη μπάλα από τα αδρανή πόδια της κυβέρνησης και από τα αδύναμα της αντιπολίτευσης και θα παίξει επιθετικά. Στόχος πρέπει να είναι η σύνταξη ενός σχεδίου μεταρρυθμίσεων οι οποίες να περάσουν στην τρέχουσα και όχι να παραπεμφθούν στην επόμενη Βουλή. Μπορούμε να συμφωνήσουμε σε ένα αρκετά μεγάλο αριθμό προτάσεων, έχοντας συνείδηση ότι οι μεταρρυθμίσεις θα αποτελέσουν μέρος μιας μεταρρυθμιστικής πορείας. Επομένως να συμφωνήσουμε στα βασικά γιατί επείγουν μέτρα ανάταξης του πανεπιστημίου. Ως πανεπιστημιακοί οφείλουμε να αναλάβουμε πρωτοβουλία πολιτικών επαφών πέραν της συνδικαλιστικής εκπροσώπησης και των πρυτανικών αρχών.

Οι προτάσεις των καθηγητών

Οι προτάσεις μας για τη μεταρρύθμιση πρέπει να έχουν δύο άξονες. Ο ένας είναι το δημόσιο πανεπιστήμιο, για το οποίο πρέπει να ζητήσουμε μεταρρύθμιση εδώ και τώρα, καθώς και τη σύνδεση αναβάθμισης, προγραμματισμού και χρηματοδότησης. Ο άλλος θα πρέπει να αφορά τη συνταγματική ρύθμιση. Ας ξεφύγουμε από το δίλημμα «διατήρηση ή αναθεώρηση του άρθρου 16». Χρειάζεται μια σαφής δήλωση στο Σύνταγμα ότι η εκπαίδευση είναι δημόσιο αγαθό υπό την εγγύηση της πολιτείας που θα διασφαλίζει την ποιότητά του, όπως ειδικός νόμος θα ορίζει, και παράλληλα να ζητήσουμε και να συμμετάσχουμε στη σύνταξη αυτού του νόμου, ο οποίος θα καταργεί το κρατικό μονοπώλιο αλλά θα θέτει κανόνες τους οποίους κρατικά και μη κρατικά εκπαιδευτικά ιδρύματα θα πρέπει να σέβονται. Η κατάρτιση αυτού του νόμου είναι πλέον αναγκαία για οποιαδήποτε μεταρρυθμιστική πολιτική μετά την προχθεσινή συζήτηση στη Βουλή για την αναθεώρηση του επίμαχου άρθρου. Διαφορετικά η κοινή γνώμη θα δυσπιστεί δικαιολογημένα, η μεταρρύθμιση θα φαλκιδεύεται και η μπάλα θα είναι εκτός γηπέδου.

Αν υποστηρίζουμε ότι χρειάζεται να αναβαθμιστεί ο ρόλος της κοινωνίας των πολιτών, τότε γιατί να μην αναλάβει την πρωτοβουλία η κοινωνία των πανεπιστημιακών; Η πρώτη συνάντηση της πρωτοβουλίας πανεπιστημιακών για την αναβάθμιση της ανώτατης εκπαίδευσης στις 13 Δεκεμβρίου στο Πανεπιστήμιο Αθηνών νομίζω ότι είναι κρίσιμη. Μπορεί να αποτελέσει μια καλή αφετηρία για την ανάταξη του ελληνικού πανεπιστημίου.

Ο κ. Αντώνης Λιάκος είναι καθηγητής της Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών.
το ΒΗΜΑ, 10/12/2006

Σάββατο, Δεκεμβρίου 09, 2006

«H Παιδεία θέλει αλλαγές από το Δημοτικό»


Θα αξιολογηθούν όλα τα νέα βιβλία

Πολυεπίπεδο αναμένεται το έργο της αξιολόγησης των νέων βιβλίων σε δημοτικό και γυμνάσιο, που θα αρχίσει από την άνοιξη. Θα κρατήσει δύο χρόνια και θα συμμετάσχουν μαθητές, εκπαιδευτικοί, στελέχη της εκπαίδευσης και οι γονείς. Ηδη το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο έχει αρχίσει την σχετική προετοιμασία καθώς, όπως αναφέρει - μιλώντας στην «Κ» - ο πρόεδρός του και ομότιμος καθηγητής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης κ. Δημήτρης Βλάχος «τα νέα βιβλία αποτελούν πολύ σοβαρή προσπάθεια παρέμβασης στον τρόπο που διεξάγεται η διδασκαλία, διότι φέρνουν μία νέα φιλοσοφία: τη διαθεματική διδασκαλία ενός θέματος, και ευρύτερα ενός μαθήματος».

Η ουσία των νέων βιβλίων αποτελεί ένα πρώτο βήμα για τις παρεμβάσεις που χρειάζεται η βασική εκπαίδευση στη χώρα μας, η εικόνα της οποίας προβληματίζει. Χαρακτηριστικό παράδειγμα ότι στην υπέρτατη στιγμή, στην προσπάθεια για την είσοδο στο πανεπιστήμιο, οι τέσσερις στους δέκα δεν καταφέρνουν να ξεπεράσουν τη βάση του 10. «Η αναμόρφωση της παιδείας μας χρειάζεται συναίνεση, υπομονή και συνδυαστικές λύσεις που θα στοχεύουν στα προβλήματα και των τριών βαθμίδων. Αλλωστε, είναι αλληλένδετα», λέει ο κ. Βλάχος. «Προϋποθέτει ειλικρίνεια εκ μέρους όλων, ώστε η αντιμετώπιση των προβλημάτων να είναι πάνω από τις σκέψεις για το όποιο πολιτικό κόστος. Η νεολαία είναι η ελπίδα ενός τόπου και πρέπει όλοι να αντιμετωπίζουν τα σχετικά ζητήματα θετικά».

Τα κριτήρια

Ειδικότερα, όπως εξήγησε στην «Κ» ο πρόεδρος του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου, η αξιολόγηση θα αρχίσει την άνοιξη του 2007 στα 56 νέα βιβλία, που εισήχθησαν φέτος στο δημοτικό (30 νέα βιβλία) και το γυμνάσιο (26). Ηδη, σχεδιάζονται τα κριτήρια βάσει των οποίων θα αξιολογηθούν τα βιβλία. Στην αξιολόγηση θα λάβουν μέρος εκτός από τους μαθητές και τους εκπαιδευτικούς, τα στελέχη της εκπαίδευσης, τα στελέχη της διοίκησης καθώς και γονείς. Θα γίνει σε δύο επίπεδα. Το πρώτο θα είναι με απαντήσεις σε ερωτηματολόγια, τα οποία θα συνταχθούν από το Π. Ι. και θα απευθύνονται στη μεγάλη μάζα των εμπλεκόμενων. Το δεύτερο θα είναι ποιοτική αξιολόγηση και θα γίνει με συνεντεύξεις που θα κάνουν ειδικοί παιδαγωγοί σε μικρότερο δείγμα ατόμων, και κυρίως σε εκπαιδευτικούς. Η αξιολόγηση θα συνεχισθεί και στα υπόλοιπα 58 νέα βιβλία, τα οποία θα εισαχθούν το σχολικό έτος 2007-2008.

Διαφορετικές απόψεις

«Είμαστε ανοιχτοί σε όλες τις προτάσεις. Πρέπει να υπάρξει ένας ουσιαστικός διάλογος. Πρέπει να πω ότι έως τώρα έχουν διατυπωθεί διαφορετικές απόψεις για τα νέα βιβλία από έγκριτους επιστήμονες. Από πολύ αρνητικές έως πολύ θετικές. Ομως, τελικά, χαίρομαι γι’ αυτό το διάλογο. Είναι σημαντικός στην από κοινού προσπάθειά μας», προσθέτει. Ο ίδιος άλλωστε μετά σχεδόν τέσσερις δεκαετίες θητείας στα πανεπιστημιακά έδρανα δηλώνει ότι το βάρος πρέπει να δοθεί στην βασική εκπαίδευση. «Για να μιλήσουμε για το θέμα των ημερών, δεν νομίζω ότι πρέπει να μας απασχολεί τόσο η προοπτική των μη κερδοσκοπικών μη κρατικών πανεπιστημίων. Εχει λάβει μεγαλύτερη σημασία από ό,τι του αξίζει. Ας κοιτάξουμε στο δημοτικό, στο γυμνάσιο. Εκεί διαμορφώνονται οι αυριανοί πολίτες…»

Τομές και θάρρος

«Ο ανθρώπινος παράγοντας είναι το πρωταρχικό στοιχείο για την επιτυχία των όποιων αλλαγών. Απαιτείται κέφι και μεράκι, όπως πάντα είχαν οι δάσκαλοί μας», λέει ο κ. Βλάχος για τους εκπαιδευτικούς που εργάζονται στην ελληνική πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση. Παραδέχεται μάλιστα ότι το μεράκι εξακολουθεί να υπάρχει «φτάνει να το ενισχύσουμε» όπως παραδέχεται. Εστιάζει όμως σε μία βαθιά πληγή του ελληνικού δημοσίου ευρύτερα. «Δυστυχώς η δημοσιοϋπαλληλία και τα γραφειοκρατικά γρανάζια ακυρώνουν και τις πιο αγνές προθέσεις των ανθρώπων που μπαίνουν στο “παιχνίδι”. Χρειάζεται θάρρος, τολμηρές τομές, μακροχρόνιος σχεδιασμός και υπομονή. Αυτά δεν αλλάζουν από την μια ημέρα στην άλλη» καταλήγει, μιλώντας στην «Κ».

(του Αποστολου Λακασα, Καθημερινή 9/12/2006)

Ριζικές αλλαγές στην Παιδεία

του Ανδρέα Ανδριανόπουλου (τα ΝΕΑ, 8/12/2006)

Στο επίπεδο που βρίσκεται σήμερα το ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα ημίμετρα και σταδιακές αλλαγές δεν πρόκειται να σώσουν την κατάσταση. Διότι απλώς δεν θα προλάβουμε τις εξελίξεις και δεν θα έχουμε εγκαίρως μια ανθρώπινη εργατική - παραγωγική δύναμη ικανή να ανταποκριθεί στις ανάγκες της εποχής. Με ό,τι τραγικό αυτό θα σημάνει για τη χώρα. Γι' αυτό, κατ' αρχήν, θα πρέπει να καταλάβουμε πως το Σύνταγμα δεν είναι νόμος ή κανονιστική διάταξη που να ρυθμίζει τα πάντα λεπτομερειακά. Ρόλος του καταστατικού χάρτη είναι να ανοίγει δρόμους και να αφήνει ανοιχτές τις δυνατότητες για κάθε λογής ρυθμίσεις και εξελίξεις. Γι' αυτό και δεν θα πρέπει να θεσμοθετηθεί διάταξη που να μιλά για μη κερδοσκοπικούς οργανισμούς. Απλώς θα πρέπει να καταργηθεί η υπάρχουσα φρασεολογία που εναποθέτει στο κράτος την ευθύνη για την παροχή της ανώτατης παιδείας. Από εκεί και πέρα ο νόμος θα καθορίζει τις υπόλοιπες λεπτομέρειες και εφαρμογές.

Στον τομέα της μέσης εκπαίδευσης εκτιμώ σαν απαραίτητη την ενδυνάμωση του ρόλου των γονιών στη λειτουργία των σχολείων, στην επιλογή δασκάλων και καθηγητών αλλά και στην εξειδίκευση της διδακτέας ύλης μέσα σε ένα γενικότερο πλαίσιο γνωστικού αντικειμένου που θα καθορίζεται από κάποιον κεντρικό φορέα. Στόχος θα πρέπει να είναι το λιγότερο κράτος και η περισσότερη κοινωνία. Η εισαγωγή του θεσμού των κουπονιών θα ήταν μια καλή ιδέα ώστε οι γονείς να αποκτήσουν πραγματική δυνατότητα επιλογής, αλλά και δύναμη για το σχολείο που θα πηγαίνουν τα παιδιά τους και που ταυτόχρονα θα επιβάλει ένα καθεστώς υγιούς ανταγωνισμού ανάμεσα σε σχολεία και καθηγητές, διότι εκείνα που δεν θα συγκεντρώνουν τις προτιμήσεις του κόσμου θα έχουν σοβαρό πρόβλημα υπο-χρηματοδότησης.

Στον τομέα της ανώτατης παιδείας εκτιμώ πως πριν από όλα τα άλλα επιβάλλεται η εισαγωγή ενός συστήματος ανταγωνισμού ανάμεσα στα δημόσια πανεπιστήμια. Γιατί είναι διαφορετικά τα μόρια που χρειάζονται οι υποψήφιοι φοιτητές για να μπουν από τη μία σχολή στην άλλη; Διότι προφανώς εκτιμώνται διαφορετικά οι δυνατότητες και το κύρος της κάθε σχολής. Γιατί όμως μόλις βγουν τα πάντα ισοπεδώνονται; Είναι όλοι μηχανικοί ή νομικοί ανεξάρτητα από το ποια σχολή έχουν βγάλει. Και με βάση αυτήν την ισοπέδωση τρέχουν εν συνεχεία στη ζωή. Αυτό είναι λάθος. Οι σχολές θα πρέπει να έχουν την αυτονομία να επιλέγουν τους φοιτητές που θα δεχθούν (πόσους, με ποιο βαθμό απολυτηρίου) και να καθορίζουν τα μαθήματα που θα διδάσκουν, δίχως την παραμικρή ανάμειξη του υπουργείου Παιδείας.

Οι πανεπιστημιακές σχολές επίσης θα πρέπει να καθορίζουν τον τρόπο επιλογής των καθηγητών, τι προσόντα θα πρέπει να έχουν καθώς και την εσωτερική τους διάρθρωση (συμμετοχή ή όχι φοιτητών σε διάφορες επιλεκτικές διαδικασίες, με τι τρόπο, αντίληψη περί ασύλου κ.λπ). Είναι αδιανόητο κεντρικοί νόμοι να καθορίζουν τον τρόπο λειτουργίας όλων των πανεπιστημιακών σχολών και να ισοπεδώνονται τα πάντα προς τα κάτω.

Μοναδική δουλειά του κράτους θα πρέπει να είναι η εξασφάλιση αντικειμενικής αξιολόγησης της δουλειάς που γίνεται σε κάθε πανεπιστήμιο (με εκτιμητές ίσως της Ευρωπαϊκής Ένωσης) ώστε η ισοπέδωση να εξαφανισθεί. Και οι απόφοιτοι σχολών που θα είναι κάτω κάποιας βαθμίδας να μη γίνονται δεκτοί σε εξετάσεις κάποιων και κρατικών ακόμη φορέων (λ.χ. υπ. Εξωτερικών και Εθνικής Οικονομίας). Τα δε μη κρατικά πανεπιστήμια, που σε δεύτερη φάση θα μπορούν να ιδρυθούν, να έχουν την ίδια ανεξαρτησία λειτουργίας αλλά και τις ίδιες υποχρεώσεις δημόσιας αξιολόγησης.

Έτσι, θα αναπτυχθεί ένας σοβαρός ανταγωνισμός που θα οδηγήσει την Παιδεία προς τα πάνω και θα διευρύνει τις δυνατότητες της γνώσης για τη χώρα. Επίσης και η χρηματοδότηση θα διαρθρώνεται ανάλογα με την αξιολόγηση και οι γονείς/φοιτητές θα έχουν δυνατότητες επηρεασμού της εφόσον επιλέγουν ιδιωτικά πανεπιστήμια, ενώ έχουν επιτύχει σε κρατικές σχολές, μεταφέροντας έτσι προς αυτά τον όγκο της ατομικής τους χρηματοδότησης (ατομικό κόστος ανά φοιτητή που μεταφέρεται στα πανεπιστήμια που επιλέγει).

Αυτές δεν είναι παρά μερικές γενικές εισαγωγικές σκέψεις, αλλά υποδεικνύουν τη λογική πάνω στην οποία θα πρέπει να κινηθεί η παιδεία της χώρας για να γίνουμε πραγματικά ανταγωνιστικοί σαν χώρα και ιδιαίτερα σαν οικονομία.

Παρασκευή, Δεκεμβρίου 01, 2006

Τρίτη, Νοεμβρίου 28, 2006

Ψηφίστε!

για το άρθρο 16 του Συντάγματος από το www.in.gr:

ΕΜΠ: ασχήμιες από καταληψίες

Tεταμένο είναι το κλίμα στο ΕΜΠ μεταξύ πρυτανικών αρχών και φοιτητών της εξωκοινοβουλευτικής αριστεράς. Η επιχείρηση της πρυτανείας να αποκατασταθεί η τάξη στη φοιτητική εστία προκαλεί την αντίδραση των φοιτητών, οι οποίοι χθες προχώρησαν σε διήμερη κατάληψη της πρυτανείας. «Δεν απαντώ σε τίποτε. Θα το συζητήσω με τους συντρόφους εάν μιλήσουμε στον Τύπο» ήταν η απάντηση στην «Κ» ενός εκ των καταληψιών της πρυτανείας. Παράλληλα, για σήμερα το απόγευμα (6 μ.μ.) έχουν προγραμματίσει πορεία από τα Προπύλαια «ενάντια στην κρατική καταστολή» όπως αναφέρει η ανακοίνωση που υπογράφει το «Αυτοδιαχειριζόμενο Στέκι Πολυτεχνείου».

«Ως εδώ»!, ήταν η απάντηση των πρυτανικών αρχών αλλά και της πλειονότητας των πανεπιστημιακών του ΕΜΠ στα συνεχή έκτροπα που προκαλούν φοιτητές, οι οποίοι αυτοπροσδιορίζονται πολιτικά στο χώρο της εξωκοινοβουλευτικής αριστεράς. «Πρέπει να λήξει αυτό το τροπάρι» ήταν τα λόγια στην «Κ» πανεπιστημιακού του ιδρύματος.

Το τελευταίο διάστημα οξύνθηκε η κατάσταση ενώ γίνονται καταστροφές σε εργαστήρια και χώρους εστίασης, κλοπές, χρήση και διακίνηση ναρκωτικών ουσιών σε χώρους του ιδρύματος. Μάλιστα, οι πρυτανικές αρχές απηύθυναν έκκληση προς το σύνολο της πανεπιστημιακής κοινότητας να δεσμευτεί για την εξάλειψη τέτοιων φαινομένων (Το θέμα είχε αναδείξει η «Κ» στο φύλλο της Πέμπτης 23 Νοεμβρίου).

Η αντιπαράθεση ξεκίνησε όταν ασκήθηκαν οι πρώτες πιέσεις να εκδιωχθούν οι φοιτητές που, από τις αρχές Ιουνίου, έκαναν κατάληψη σε νέα πτέρυγα της φοιτητικής εστίας του ιδρύματος στην Πολυτεχνειούπολη. Η επιτυχής προσπάθεια των πρυτανικών αρχών, που έβγαλαν με το... ζόρι τους καταληψίες από το χώρο, δημιούργησε νέα ένταση, η οποία οδήγησε και σε επεισόδια - ξημερώματα της περασμένης Κυριακής. Υστερα από συναυλία εντός της Πολυτεχνειούπολης, περί τα 100 άτομα βγήκαν από το ίδρυμα και επιτέθηκαν σε αστυνομικές δυνάμεις επί της οδού Κοκκινοπούλου στου Ζωγράφου. Κατεστράφησαν ένα αστυνομικό όχημα, φωτεινοί σηματοδότες, κάδοι απορριμμάτων και το φυλάκειο στην είσοδο της Πολυτεχνειούπολης, ενώ αναρχικοί πέταξαν βόμβες μολότοφ στο Α.Τ. Ζωγράφου.

(Καθημερινή, 28/11/2006)

Παρασκευή, Νοεμβρίου 24, 2006

Ιδεολογία και σχολείο

Να, λοιπόν, πώς μια επιστολή, επιχειρώντας να αναστρέψει την εικόνα των εκπαιδευτικών ως «εκ προοιμίου απορριπτικών» των νέων σχολικών βιβλίων, εν τέλει την επιβεβαιώνει. Πριν από λίγες μέρες πήρα στα χέρια μου μια επιστολή του κ. Γιάννη Π. Τζήκα, σχολικού συμβούλου πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης του Νομού Λάρισας, όπου, πολύ ευγενικά, διατυπώνει τις ενστάσεις του. Παραθέτω μερικές, αφού η μακροσκελέστατη επιστολή του είναι αδύνατον να δημοσιευτεί ολόκληρη: «Τα κείμενα δεν είναι αθώα και πρέπει να δούμε γιατί επιλέχτηκαν τα συγκεκριμένα: ποιους σκοπούς εξυπηρετούν, ποια είναι τα νοήματα που περιέχουν και ποια τα μηνύματα που εκφέρουν και, τελικά, τι "αποκρύπτουν" και τι "σερβίρουν" στους μαθητές». «Δεν υπάρχει κανένα κείμενο που να αναφέρεται στις εργασιακές σχέσεις, στην ανεργία, στην απεργία, στους αγώνες των εργαζομένων. Τι λέτε, δεν θα μπορούσε ο απεργιακός αγώνας των δασκάλων να αποτελέσει μια καλή διδασκαλία για τους μαθητές; Ποικίλα αυθεντικά κείμενα θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν: προκηρύξεις, ενημερωτικά φυλλάδια, άρθρα, αφίσες». «Αναφορά στο πρόβλημα του ρατσισμού (...) με τη φωτογραφία ενός μαύρου κοριτσιού που κλαίει. Συνεχίζεται έτσι η αναπαραγωγή ενός ρατσιστικού στερεότυπου που τείνει να ταυτίσει το ρατσισμό με την καταπίεση των μαύρων, ενώ θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί υλικό που θα αναδείκνυε άλλες μορφές του σύγχρονου ρατσισμού και της ξενοφοβίας, όπως φυλετικές, θρησκευτικές, κοινωνικές». «... μια μικρή Τσιγγάνα, η οποία, αφού χαρίσει στο μπαλαμό φιλαράκι της μια φυσαρμόνικα κι εκείνο ανταποδώσει με ένα ζωγραφισμένο βότσαλο, φεύγει τρέχοντας προς το λιμάνι και ο μικρός φίλος της τη βλέπει να τον χαιρετά από το πλοίο που σαλπάρει. Εδώ η μικρή Τσιγγάνα μπορεί και να εκληφθεί ως ανύπαρκτη, κάτι σαν ξωτικό, ενώ δίπλα μας τα προβλήματα των Τσιγγάνων βοούν».

Νομίζω πως είναι εμφανής η ιδεολογική διαφωνία του κ. Τζήκα προς ορισμένα από τα κείμενα των βιβλίων. Σεβαστή. Ωστόσο ας υπενθυμίσω ότι η ευαισθητοποίηση των παιδιών σε κοινωνικά ζητήματα μάλλον τελεσφορεί όταν γίνεται ήπια, σταδιακά, μέσα από οικεία και αναγνωρίσιμα παραδείγματα, παρά με κορόνες του τύπου «Οχι στον ρατσισμό!» ή μέσω της ανάλυσης προκηρύξεων. Στερεότυπα και μανιχαϊσμοί δεν ανιχνεύονται μονάχα στην πλευρά των «αντιδραστικών», αλλά και στην πλευρά των «προοδευτικών» -καμιά φορά μάλιστα ακλόνητα στερεότυπα. Η συνωμοσιολογία, π.χ., η οποία δυστυχώς επανέρχεται κάθε τόσο στην επιστολή του κ. Τζήκα. Ερώτηση: «Γιατί είστε τόσο σίγουρη ότι ο διαγωνισμός ήταν αδιάβλητος και αξιολογικός;» Απάντηση: «Γιατί δεν έχω (ούτε εγώ ούτε κανένας άλλος απ' ό,τι φαίνεται) στοιχεία που οδηγούν σε αντίθετο συμπέρασμα». Ερώτηση: «Μπορείτε να μας εξηγήσετε πώς τρεις μεγάλοι εκδοτικοί οίκοι και ό,τι κρύβεται πίσω τους μοιράστηκαν την "πίτα" και πήραν πάνω από το 90% του έργου;» Απάντηση: «Προφανώς γιατί διαθέτουν τεχνογνωσία και ειδικές εκπαιδευτικές ομάδες, αφού επί χρόνια ασχολούνται με το εκπαιδευτικό βιβλίο (αλήθεια, τι κρύβεται πίσω τους; ας μας διαφωτίσει ο κ. Τζήκας που φαίνεται να γνωρίζει)». Ερώτηση: «Γιατί γίνεται υπέρμετρη προβολή του ένθετου παιδικού περιοδικού "Ερευνητές" της Καθημερινής;» Απάντηση: «Μήπως γιατί απλούστατα είναι ένα από τα ελάχιστα παιδικά περιοδικά, επιτυχημένο, έξυπνο και κυρίως δημοφιλές στα παιδιά;» -και πάει λέγοντας· η αλυσίδα των αδιέξοδων ερωταποκρίσεων δεν έχει τέλος, αφού, όπως ξέρουμε, δεν υπάρχει ικανοποιητική απάντηση σε ένα λανθασμένο ερώτημα.

Αλλά ας ξαναγυρίσουμε στα επίμαχα βιβλία. Είναι φανερό ότι τα κριτήρια της επιλογής των κειμένων αντιστοιχούν στις σύγχρονες θεωρίες της διδακτικής, τις οποίες ούτε ο κ. Τζήκας αμφισβητεί στην επιστολή του. Σκοπός των συγγραφέων τους ήταν να αντιπροσωπευτούν όλα τα είδη λόγου -και αυτό το κατόρθωσαν. Αν αναγνώρισα την αξία των βιβλίων (δεν διετέλεσα ποτέ «εκ προοιμίου θαυμάστρια» κανενός) είναι γιατί θεωρώ ότι αυτή απορρέει από τη διαφορετική μέθοδο διδασκαλίας, από τη διαφορετική αντιμετώπιση του γλωσσικού μαθήματος την οποία εισηγούνται τα νέα βιβλία. Ο κ. Τζήκας υποδεικνύει στην επιστολή του ότι «προηγείται το "τι;" θα διδάξουμε από το "πώς;" θα το διδάξουμε». Εχω εντελώς διαφορετική γνώμη. Σημασία έχει το «πώς» -το πόσο ενεργητικά, κριτικά, ουσιαστικά, ακόμη και αποδομητικά (αν έχουμε τα κότσια) θα προσεγγίσουμε τα κείμενα- και σ' αυτό το «πώς» τα καινούρια βιβλία είναι οι πιο χρήσιμοι οδηγοί. Και μια τελευταία παρατήρηση, μια και μιλάμε για αξίες: χρειαζόμαστε επειγόντως, όπως θα 'λεγε και ο Νίτσε, μια επαναξιολόγηση των αξιών στην εκπαίδευση. Αλλιώς αυταπατώμαστε με ιδέες περί προόδου, ενώ στην πραγματικότητα υπερασπιζόμαστε τη στασιμότητα και την ακινησία.


ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΣΧΙΝΑ, ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ της Ελευθεροτυπίας - 24/11/2006

Τετάρτη, Νοεμβρίου 22, 2006

Για τις εισαγωγικές εξετάσεις στην τριτοβάθμια εκπαίδευση

Είναι αρκετές ημέρες που την είδα τη συνέντευξη του Μπαμπινιώτη, και ιδιαίτερα το τμήμα που αφορά στις εισαγωγικές εξετάσεις για την τριτοβάθμια εκπαίδευση.

Εν ολίγοις, η πρόταση λέει να διεξάγονται οι εξετάσεις αυτές από τα Πανεπιστήμια και τα Ιδρύματα της Τριτοβάθμιας εκπαίδευσης.

Το ερώτημά μου, είναι γιατί;
Αν είναι γιατί, ε, να αλλάξουμε λίγο βρε παιδί μου, μας έφαγε η ρουτίνα, να συμφωνήσω.
Ή αν υποκρύπτεται η "πονηρά" σκέψη πλήρους ελέγχου όλου του εκπαιδευτικού συστήματος από τους πανεπιστημιακούς, διαφωνώ μεν, έχει όμως λογική βάση.

Αν όμως δεν είναι τίποτα από αυτά, ομολογώ ότι δε την καταλαβαίνω.

Θα ήθελα ειλικρινά, να ακούσω τα επιχειρήματα, που θα αποδεικνύουν ή έστω θα με βοηθήσουν να κατανοήσω το πώς με μια τέτοια κίνηση, έστω σε συνδυασμό με ορισμένες άλλες δευτερεύουσες διορθωτικές κινήσεις, θα βγει από το τέλμα το εκπαιδευτικό σύστημα.

Να θυμίσω μόνον μερικά από τα ουσιώδη προβλήματα, που φαίνονται να βρίσκονται στην ρίζα όσων ταλανίζουν το εκπαιδευτικό μας σύστημα, κυρίως στην πρακτική τους εφαρμογή.

Το κοινωνικό σύνολο, στρέφει τα παιδιά του στην με οποιοδήποτε τρόπο απόκτηση τίτλου ή τίτλων ιδρυμάτων της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης.
Οι μαθητές της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, εστιάζουν την εκπαιδευτική τους προσπάθεια, κυρίως στις διαδικασίες εισαγωγής τους στην τριτοβάθμια εκπαίδευση.
Οι μαθητές, έχουν αποθέσει τις προσπάθειές τους και τη φροντίδα για την εισαγωγή τους στα ΑΕΙ και ΑΤΕΙ, στα χέρια της λεγόμενης παραπαιδείας. Αυτό με την ανοχή και των εκπαιδευτικών της δευτεροβάθμιας, δημόσιας και ιδιωτικής.
Οι εξετάσεις -απολυτήριες μέχρι τώρα, που τα αποτελέσματά τους χρησιμοποιούνται σταθμισμένα για την επιλογή των εισακτέων στην τριτοβάθμια εκπαίδευση- θεωρούνται αντικειμενικές ως προς το μονοσήμαντο τουλάχιστον των απαντήσεων των θεμάτων, και συνεπώς αδιαμφισβήτητες ως προς την τυπική τους αμεροληψία, αλλά σε κάθε περίπτωση οδηγούν τους μαθητές σε ανάπτυξη ικανοτήτων, που δεν βοηθούν, ή βοηθούν ελάχιστα, στην προαγωγή της επιστημονικής σκέψης (παπαγαλία κλπ )

Ανλοιπόν τα παραπάνω ισχύουν, που το γνωρίζουμε όλοι πολύ καλά ότι ισχύουν τι τι νέο μπορεί να φέρει η πρόταση για εξετάσεις από την τριτοβάθμια εκπαίδευση, που θα επιλύσει τα προβλήματα αυτά και όσα προκύπτουν από αυτά.;

Κυριακή, Νοεμβρίου 19, 2006

Γιατί μπάζει το Ανοιχτό Πανεπιστήμιο;

Ο θεσμός του Ανοιχτού Πανεπιστημίου είναι μια δημοκρατική κατάκτηση. Υπακούοντας στην απαίτηση για μια διά βίου εκπαίδευση, το Ανοιχτό Πανεπιστήμιο προσφέρει οργανωμένα και συστηματικά προγράμματα επιστημονικών σπουδών σε ανθρώπους κάθε ηλικίας, που για λόγους ποικίλους, αλλά κυρίως οικονομικούς (και ταξικούς) δεν μπόρεσαν εγκαίρως να μορφωθούν πανεπιστημιακά, επειδή μπήκαν νωρίς στη βιοπάλη ή ξενιτεύτηκαν ως μετανάστες ή μπαρκάρισαν ή, ακόμη, απογοητεύτηκαν από αποτυχίες και αργότερα, ωριμότεροι, αποφάσισαν να ξαναδοκιμάσουν.

Πρωτίστως πάντως λόγω οικονομικής δυσπραγίας και για τους παλιότερους ακόμη και οι πολιτικοί διωγμοί γονέων, τα φακελώματα, οι αποκλεισμοί, τα πιστοποιητικά φρονημάτων και μια αρκετά σημαντική ομάδα με έλλειψη τυπικών προσόντων. Ιδιαίτερα την εποχή του Εμφυλίου και αργότερα σε υποβαθμισμένες περιοχές της χώρας, η αβελτηρία των εξουσιαζόντων άφησε χωρίς σχολεία και δασκάλους ορεινά χωριά ή απομονωμένα νησιά της άγονης γραμμής, με αποτέλεσμα να υπάρχουν πολλοί Έλληνες ­ περισσότερες γυναίκες ­ χωρίς απολυτήριο καν Δημοτικού.

Στις αρχές της δεκαετίας του 1960 νέος φιλόλογος εργάστηκα ωρομίσθιος στο Νυχτερινό επταετούς φοιτήσεως Γυμνάσιο των εμποροϋπαλλήλων, στην Πλατεία Κουμουνδούρου, όπου, στο σπίτι παλιού πολιτικού στεγαζόταν την ημέρα το διαβόητο 9ο Γυμνάσιο Αθηνών (τώρα αλάνα, υπαίθριο πάρκινγκ). Το ηλικιακό φάσμα των μαθητών μου π.χ. στην Α' Γυμνασίου ήταν παιδιά, αγόρια και κορίτσια, δώδεκα ετών και νέοι/νέες και άνδρες/γυναίκες έως σαράντα ετών. Ανάμεσά τους παπάδες με παιδιά, χωροφύλακες, κλητήρες υπουργείων και πωλητές, γκαρσόνια. Οι μεγαλύτεροι έφταναν στο Γυμνάσιο ως λειτουργικώς αναλφάβητοι. Παιδιά της επαρχίας και του Εμφυλίου είχαν τυπικά προσόντα, απολυτήριο Δημοτικού, αλλά δεν γνώριζαν γραφή και μόλις υποτυπωδώς διάβαζαν κείμενο.

Σ' αυτά τα ημιιδιωτικά σχολεία (πλήρωναν δίδακτρα!) φοίτησαν χιλιάδες αξιόλογα και διψασμένα για γνώση παιδιά που ο κοινωνικός αποκλεισμός, η ανέχεια, οι διωγμοί, τα είχαν καταδικάσει σε εκπαιδευτική πενία. Από αυτά τα σχολεία αποφοίτησαν πραγματικά σπουδαίοι Έλληνες που πρόκοψαν και έφτασαν ακόμη και σε ανώτατες δημόσιες θέσεις και σε υπουργικά γραφεία! (πλήρες κείμενο>>>)

(ΤΑ ΝΕΑ, 21/10/2006)

Πέμπτη, Νοεμβρίου 16, 2006

Πανεπιστημιακό άσυλο Ι

Η ΓΣΕΕ υπέρ της αναθεώρησης του ασύλου

«Έχει μετατραπεί σε άσυλο βίας και βανδαλισμών», δήλωσε στη Βουλή ο πρόεδρος της ΓΣΕΕ κ. Γ. Παναγόπουλος

Την ανάγκη αλλαγής του ισχύοντος πλαισίου για το πανεπιστημιακό άσυλο, το οποίο «έχει μετατραπεί σε άσυλο βίας και βανδαλισμών», επεσήμανε χθες στη Βουλή ο πρόεδρος της ΓΣΕΕ κ. Ι. Παναγόπουλος, εκθέτοντας τις απόψεις της Συνομοσπονδίας επί του προσχεδίου του υπουργείου Παιδείας για τις αλλαγές στην ανώτατη εκπαίδευση. Δύο μόλις ημέρες πριν από την κορύφωση του εορτασμού του Πολυτεχνείου και λίγες ώρες μετά την κατάληψη του Ινστιτούτου Εργασίας της ΓΣΕΕ, ο πρόεδρος της Συνομοσπονδίας έκανε λόγο για «στοχοποίηση ανθρώπων, που ελεύθερα διατυπώνουν τις απόψεις τους για όλα τα ζητήματα».

Ο κ. Παναγόπουλος τόνισε ότι το άσυλο πρέπει να επανακτήσει την έννοια που είχε στην αρχαία Ελλάδα, όπου, όπως είπε, ο μεν Παυσανίας μπήκε στον ναό διωκόμενος, αλλά οι διώκτες του έκτισαν τους τοίχους. Είπε ότι όντας ο ίδιος στα γεγονότα του Πολυτεχνείου τον Νοέμβριο του '73 βλέπει σήμερα με πόνο ψυχής έναν από τους ναούς της Δημοκρατίας, του ελεύθερου λόγου και της ελεύθερης διακίνησης των ιδεών να κινδυνεύει να καεί και πάλι: «Δεν μπορεί να απαγορεύεται σε καθηγητές και φοιτητές να μπουν στις σχολές τους. Αντί για ένα άσυλο ελεύθερης διακίνησης ιδεών βλέπουμε σε ορισμένες περιπτώσεις ένα άσυλο ανεξέλεγκτης βίας. Αυτό είναι η μεγαλύτερη στέρηση ελευθερίας. Το πρυτανικό συμβούλιο με τη συμμετοχή των φοιτητών θα πρέπει με πιο ευέλικτο και οργανωμένο τρόπο να αποφασίζουν για την προστασία των εκπαιδευτικών ιδρυμάτων από τους βανδαλισμούς. Δεν γίνονται αυτά σε καμία άλλη χώρα».

(του Φ. Καλλιαγκoπουλου, Καθημερινή, 16/10/2006)

Υπεύθυνη στάση

Πολλοί εξεπλάγησαν από το γεγονός ότι ο πρόεδρος της ΓΣΕΕ δεν υπερασπίστηκε τα ιδεολογήματα του παρελθόντος και δεν νομιμοποίησε την ανομία περιθωριακών ομάδων, οι οποίες διά των καταλήψεων ακυρώνουν την ελεύθερη διακίνηση ιδεών στα πανεπιστήμια, αγαθό που θέλει να προστατεύσει το πανεπιστημιακό άσυλο.

Εντυπωσιάστηκαν διότι ο κ. Γιάννης Παναγόπουλος υπερασπίστηκε τα συμφέροντα όσων εκπροσωπεί, αφού οι εργαζόμενοι πληρώνουν με τους φόρους τους τις καταστροφές που συνοδεύουν κάθε κατάληψη.

Είναι τελικά η κοινή λογική τόσο σπάνια ώστε προξενεί εντύπωση;

Ο πρόεδρος της ΓΣΕΕ εξέφρασε το κοινό αίσθημα κι αυτό που καιρό τώρα φωνάζει η «Καθημερινή»: η Παιδεία είναι όμηρος έξαλλων μειοψηφιών και συντεχνιών, οι οποίες στο όνομα μιας ψευδεπίγραφης δημοκρατίας προωθούν είτε τα συμφέροντά τους είτε τον «χαβαλέ» τους. Αυτά τα συμφέροντα κι αυτόν τον «χαβαλέ» πληρώνει ο τόπος, η δημοκρατία και τελικά όλοι μας. Με πρώτους, φυσικά, τους εργαζόμενους.

(Καθημερινή, 16/10/2006)


Παρασκευή, Νοεμβρίου 10, 2006

Τα νέα σχολικά βιβλία

Είναι πολύ σημαντικό το ζήτημα των σχολικών εγχειριδίων για να τύχει της αντιμετώπισης που του επιφυλάχτηκε πρόσφατα από μεγάλη μερίδα των απεργούντων εκπαιδευτικών. Με λύπη μου είδα δασκάλους να ωρύονται δημοσίως και να καταγγέλλουν, με τους βαρύτερους χαρακτηρισμούς, τα καινούρια σχολικά βιβλία που δοκιμάζονται από φέτος στις τάξεις του Δημοτικού και του Γυμνασίου· με λύπη μου διάβασα ενστάσεις για βιβλία που όχι μόνο δεν είναι «εξωτικά», αλλά υλοποιούν αρχές και εφαρμόζουν πρακτικές που κάθε εκπαιδευτικός έχει διδαχτεί στο Πανεπιστήμιο. Και επιμένω να αμφιβάλλω όχι αν τα διάβασαν οι διαμαρτυρόμενοι συνδικαλιστές, αλλά αν, έστω, τα διέτρεξαν, γιατί αλλιώς θα έπρεπε να αρχίσω να ανησυχώ: ο τρόπος με τον οποίο εκδηλώθηκε η δημόσια καταδίκη των νέων εγχειριδίων δεν δίνει εγγυήσεις για την ποιότητα των δασκάλων μας ή για το είδος της εκπαίδευσης που είναι πρόθυμοι να παράσχουν στα παιδιά μας.

Η αντιπολίτευση είναι ολότελα στείρα, όταν οτιδήποτε θέτει σε εφαρμογή μια κυβέρνηση αντιμετωπίζεται εκ προοιμίου απορριπτικά· πολλώ δε μάλλον όταν ο διαγωνισμός (προσοχή: επιτέλους διαγωνισμός και όχι ανάθεση) για τα νέα σχολικά εγχειρίδια έγινε επί κυβερνήσεως ΠΑΣΟΚ, το εγχείρημα προχώρησε επί υπουργίας Ευθυμίου και η νυν υπουργός απλώς ενέκρινε το έργο. Η απεργία των δασκάλων είχε στόχο -και μάλιστα δίκαιο στόχο· όμως η μαξιμαλιστική αρνητική διάχυση προς όλες τις κατευθύνσεις αυτόν τον στόχο τον θόλωνε και τον αδικούσε. Οι δάσκαλοι ορθότατα διεκδικούν. Πόσο παρήγορο θα ήταν, ωστόσο, να υπογράμμιζαν με τον αγώνα τους πως οραματισμός και δράση δεν βρίσκονται σε διάσταση, πως μπορεί να συμπορεύονται ρεαλισμός και ουτοπία. Πόσο σπουδαίο θα 'τανε να βρεθούν για λίγο και από την απέναντι πλευρά της έδρας τους και να μιλήσουν, όχι για τη δική τους απαξίωση, αλλά για την κριτική, ηθική, πρωτοβουλιακή, εν τέλει, απονεύρωση, στην οποία υποβάλλονται οι μαθητές τους, τόσο από το εκπαιδευτικό σύστημα όσο και από τον ενήλικο κόσμο, που πριν τους υποδεχτεί, φροντίζει, με κάθε τρόπο, να τους εξουδετερώσει ως σκεπτόμενες μοναδικότητες. Και πόσο γόνιμο να διακηρύξουν πως πέρα από τα οικονομικά αιτήματα ζητούν να παραμείνει ανόθευτο εκείνο το άλλο, το μη μετρήσιμο, το μη κοστολογημένο άλλο που συνθέτει την ίδια τους την ιδιότητα: η ουσία της παιδείας.

Αυτό το «άλλο» φαίνεται ότι επιχείρησαν να προσεγγίσουν τα καινούρια σχολικά βιβλία ή, έστω, ότι σ' αυτό προσέβλεπαν. Και ας γίνω αναλυτικότερη: Το μάθημα της γλώσσας δεν εστιάζεται πια στην κατανόηση του νοήματος («τι λέει το κείμενο»), αλλά στην αναγνώριση του είδους του κειμένου και στον εντοπισμό του λειτουργικού του ρόλου («γιατί έχει αυτή τη μορφή το περιεχόμενο, για ποιο λόγο έχει παραχθεί»). Στόχος του γλωσσικού μαθήματος είναι να κατανοούν και να παράγουν οι μαθητές όλα τα είδη κειμένων, ώστε να γίνουν ικανοί χειριστές της γλώσσας, γι' αυτό και επιτέλους διδάσκονται (με την κατάλληλη επιλογή, ανάλογα με την ηλικία τους) και άρθρα εφημερίδων και ενημερωτικά φυλλάδια και διαφημίσεις (έδωσαν και πήραν εδώ οι κοντόφθαλμες καταγγελίες περί «εισβολής της αγοράς στα διδακτικά βιβλία» και μετατροπής των δασκάλων «σε πλασιέ εμπορικών προϊόντων). Τα νέα βιβλία κινούνται στο πλαίσιο της κριτικής ανάγνωσης-αποκωδικοποίησης κειμένων και αποσκοπούν στη διαμόρφωση κριτικής στάσης από την πλευρά των μαθητών. Το κείμενο της διαφήμισης δεν είναι εξ ορισμού δαιμονικό (όπως και το κείμενο της λογοτεχνίας δεν είναι καθαγιασμένο): είναι ένα μέσο επικοινωνίας όπως όλα τα άλλα, με ιδιαιτερότητες και ψυχολογικό περιεχόμενο που πρέπει να αναλυθούν και να κατανοηθούν στην τάξη. Οσο για το πολυσυζητημένο βιβλίο της ιστορίας της Στ' Δημοτικού, που ενόχλησε τόσο τον αρχιεπίσκοπο Χριστόδουλο όσο και την ΚΝΕ (βλ. «Ριζοσπάστης» 8/10), αυτό επιχειρεί, να απομακρυνθεί από την Ιστορία ως μάθημα αποστήθισης γεγονότων και ημερομηνιών, ως μάθημα εθνικής προπαγάνδας και εθνικών μύθων και να γίνει ένα βιβλίο-εργαλείο: να μάθει τα παιδιά να μην εθίζονται στη λογική τού άσπρου - μαύρου, αλλά να διακρίνουν τις αποχρώσεις· να συνδυάζουν την πληροφορία με την πηγή της· να αποφεύγουν τις απλουστεύσεις και τα στερεότυπα και να μη βολεύονται με έτοιμες «αλήθειες». Αν όλα αυτά δεν αποτελούν την ουσία της παιδείας, τότε, πράγματι, το περιεχόμενο αυτής της έννοιας πρέπει, επειγόντως, να αναπροσδιοριστεί.

(ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΣΧΙΝΑ, ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ της Ελευθεροτυπίας, 10/11/2006)

Πέμπτη, Νοεμβρίου 09, 2006

Τα χάλια μας ...

Πολύ γέλιο...

« Σαν μητέρα και σαν εκπαιδευτικός εκτιμώ πως οι σημερινοί μαθητές ............
.... Ο γιος μου πηγαίνει στην Δ’ τάξη του Δημοτικού και εκτός από το καθημερινό διάβασμα και τις ώρες του σχολείου, ασχολείται με το καράτε και τη μουσική, μαθαίνει αγγλικά και κάνει παραδοσιακούς χορούς ........
.................................................................................................................
...........................................................................................
Γονείς και Πολιτεία πρέπει να σεβαστούμε την ηλικία των παιδιών και να οργανώσουμε την εκπαίδευση προς όφελός τους
»

Ευγενία Κίττα
Καθηγήτρια – Κοινωνιολόγος
Εφημερίδα ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΟΣ ΠΟΛiTΗΣ
9-15 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2006
Σελίδα 7"

Αλήθεια κα Καθηγήτρια Κοινωνιολόγε, το να αφιερώσετε μερικές ώρες στο παιδί σας και να του χαρίσετε λίγο ελεύθερο χρόνο, σάς πέρασε από το μυαλό, ή αυτό δεν ....;

Αλλά εδώ που τα λέμε, έχετε δίκιο.
Αφού είστε ΣΑΝ μητέρα και ΣΑΝ εκπαιδευτικός (κάτι ΣΑΝ ολίγη από γιουβέτσι δηλαδή ..), τι ζητάω από εσάς;

Καληνύχτα σας . Χαιρετισμούς στο σύζυγο...
Φιλάκια

Αλήθεια όμως, αφού είστε κάτι ΣΑΝ ..., τι διάβολο θέλετε και υπογράφετε και δημοσιεύετε τέτοια κείμενα;
Ή και αυτό το υπογράφετε ΣΑΝ ειδικός;

Κυριακή, Νοεμβρίου 05, 2006

Ανέτοιμοι για δουλειά οι απόφοιτοι των ΑΕΙ

Δεν προετοιμάζονται επαρκώς για να καλύψουν τις απαιτήσεις της αγοράς εργασίας. Του Αποστολου Λακασα

Οι δύο στις τρεις ελληνικές επιχειρήσεις –συνολικά το 67,3%– θεωρούν ότι οι απόφοιτοι των ελληνικών πανεπιστημίων δεν είναι επαρκώς προετοιμασμένοι για να ενταχθούν στην αγορά εργασίας. Χωρίς να διαγράφεται ο μορφωτικός ρόλος του πανεπιστημίου, η ... δυσφορία των ελληνικών επιχειρήσεων καταδεικνύει για μία ακόμη φορά ότι τα ελληνικά πανεπιστήμια, στραβά αρμενίζουν. Και οι λόγοι είναι πολλοί, όπως ευθαρσώς καταδεικνύει η έρευνα του Ελληνικού Ιδρύματος Ευρωπαϊκής και Εξωτερικής Πολιτικής (ΕΛΙΑΜΕΠ): κακοδιαχείριση, κομματικές παρεμβάσεις, καταχρήσεις του αυτοδιοίκητου, ψηφιακό έλλειμμα, απουσία ουσιαστικής έρευνας κ.λπ.

Μήπως λοιπόν χρειάζονται περισσότερα κονδύλια προς την εκπαίδευση, αφού η Ελλάδα σε όλες τις σχετικές κατατάξεις (ΟΟΣΑ, Ε.Ε.) βρίσκεται στις τελευταίες θέσεις; «Το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι μόνο πόσα χρήματα, αλλά και πώς χρησιμοποιούνται», παρατηρεί η έρευνα, και συμπληρώνει εμφατικά: «Η αρνητική σχέση ποσότητας και ποιότητας συνδέεται άμεσα με τον τρόπο λειτουργίας των πανεπιστημίων, καθώς και με την ανορθολογική χρήση ανεπαρκών οικονομικών πόρων» (πλήρες κείμενο>>>).

(KAΘHMEPINH, 5/11/2006)

Εκπαιδευτήρια Χριστόδουλου Α.Ε.

της ΜΑΡΙΑΣ ΠΑΠΟΥΤΣΑΚΗ

Ενα βήμα πιο κοντά στο... Βατικανό βρίσκεται ο Αρχιεπίσκοπος Χριστόδουλος, ο οποίος πρότεινε την ίδρυση σχολείων πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης στά χνάρια της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας.

Με τη βοήθεια της κυβέρνησης, ο Χριστόδουλος βλέπει ένα-ένα τα σχέδιά του να αναπτύσσονται. Ετσι, μετά τη δημιουργία πανεπιστημιακού επιπέδου εκκλησιαστικών σχολών, άνοιξε ο δρόμος για να υλοποιήσει μια ιδέα που είχε εδώ και χρόνια στο μυαλό του για τη διαπαιδαγώγηση των νέων, «εισβάλλοντας» στο χώρο της εκπαίδευσης με σχολεία της Εκκλησίας.

Τις τελευταίες ημέρες, στα κηρύγματά του είχε προετοιμάσει την κοινή γνώμη ασκώντας κριτική στα νέα βιβλία θρησκευτικών και ιστορίας, που, όπως έχει πει, «δεν δίδουν το πρέπον βάρος σε γεγονότα που αφορούν το έθνος» (πλήρες κείμενο>>>).

Τετάρτη, Νοεμβρίου 01, 2006

Ο Θ. Βερέμης απειλεί με παραίτηση

Λόγω της καθυστέρησης κατάθεσης του νομοσχεδίου για τις αλλαγές στα ΑΕΙ

Την έντονη αντίδραση του προέδρου του Εθνικού Συμβουλίου Παιδείας, κ. Θάνου Βερέμη, προκαλεί η απόφαση της κυβέρνησης να μεταθέσει για τον ερχόμενο Ιούνιο την κατάθεση του νομοσχεδίου για τις αλλαγές στα πανεπιστήμια. Σε δηλώσεις του στην «Κ», ο κ. Βερέμης έκανε γνωστό ότι θα ζητήσει να συναντηθεί με την υπουργό Παιδείας κ. Μαριέττα Γιαννάκου με θέμα τις προθέσεις του υπουργείου ως προς τις μεταρρυθμίσεις στα ΑΕΙ.

Δεν απέκλεισε μάλιστα το ενδεχόμενο να υποβάλει την παραίτησή του από το Συμβούλιο στην περίπτωση που διαπιστώσει ότι οι συνεχείς αναβολές ακυρώνουν την εκπεφρασμένη βούληση της πανεπιστημιακής κοινότητας να προωθηθούν οι αλλαγές στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Παράλληλα χαρακτήρισε «ταφόπλακα» για τις μεταρρυθμίσεις την πρόταξη της συζήτησης του άρθρου 16 του Συντάγματος για τη θεσμοθέτηση μη κρατικών ΑΕΙ.

(Καθημερινή, 1/11/2006)

Δευτέρα, Οκτωβρίου 30, 2006

Η μεταρρύθμιση στα ΑΕΙ μπορεί να περιμένει;

Αναβάλλεται, τουλάχιστον, μέχρι τον Ιανουάριο η κατάθεση του σχετικού νομοσχεδίου

Μολονότι κυβέρνηση και υπουργείο Παιδείας εκδηλώνουν τη σαφή πρόθεση η εξαγγελθείσα μεταρρύθμιση στα πανεπιστήμια να προχωρήσει, αυτό δεν πρόκειται να γίνει πριν από τον ερχόμενο Ιανουάριο, όταν δηλαδή αναμένεται να κατατεθεί το νομοσχέδιο-πλαίσιο για τα ΑΕΙ, που τόσες αντιδράσεις προκάλεσε σε φοιτητές και καθηγητές τον περασμένο Ιούνιο.

Η αναβολή αυτή κρίθηκε αναγκαία προκειμένου να αμβλυνθούν οι αντιδράσεις και οι αλλαγές να προωθηθούν σε ευνοϊκότερο κλίμα. Ηδη έχει αρχίσει μια μεταστροφή της κατάστασης. Η πλειονότητα των φοιτητών που τον περασμένο Ιούνιο ήταν υπέρ των καταλήψεων, σήμερα μοιάζει να τάσσεται κατά, και από φόβο απώλειας του εξαμήνου.

Ακόμη, περίπου 500 πανεπιστημιακοί δάσκαλοι με ανοιχτή διακήρυξή τους τονίζουν ότι είναι απαραίτητες οι μεταρρυθμίσεις στα πανεπιστήμια. Δεν είναι λίγοι οι καθηγητές που συμφωνούν. Ωστόσο, τον Ιανουάριο συζητείται το επίμαχο άρθρο 16 του Συντάγματος, που προκαλεί σφοδρές αντιδράσεις. Το μέλλον της μεταρρύθμισης, λοιπόν, άδηλο... (πλήρες κείμενο>>>)

(Καθημερινή, 28/10/2006)


Κυριακή, Οκτωβρίου 29, 2006

Η αναγκαιότητα μεταρρυθμίσεων

Υπάρχει κάποιο πρόβλημα στην αποθήκευση των μηνυμάτων του blogspot
ή μόνο εγώ έχω πρόβλημα και βλέπω "There were errors" ??